رفتار جنسی :

رفتار جنسی همیشه برای اکثر مردم موضوعی بسیار جالب توجه بوده است در طول قرن ها نظرات مردم در باره‌اي جنسیت و انحراف جنسی تغییرات قابل توجهی را از سر گذرانیده است طی قرن چهارم قبل از میلاد یونانیان امور جنسی را بخش مطبوعی از طبیعت می دانستند و بر آن اساس زن ومرد باید از هم لذت می بردند این وسعت نظر با دیدگاه متداول دوره‌اي بین سقوط رم و قرن چهاردهم یعنی هنگامی که قدرتمندان کلیسا با موضوعات جنسی به عنوان گناه برخورد    می کردند به سختی در تعارض است در آن دوره هزاران اروپایی برای اقرار به تماس عاشقانه با شیطان شکنجه می شدند آنگاه آن ها را در انظار عموم زنده زنده می سوزاندند تمام روستاهای جنوب آلمان وسوئیس بدین طریق نابود گشتند .

برخی اشخاص شجاع ترجیح دادند با به خطر انداختن موقعیّت حرفه ای خود در مورد نقش جنسیت در رفتار انسان به بحث بپردازند یکی از این افراد به نام زیگموند فروید موضوعات جمع آوری شده از بیماران متعدد را مورد استفاده قرار داد تا اثرات منفی نگرش واپس زنی نسبت به مسائل جنسی دوران طفولیت اکثر مردم را تکان داد هر چند امروزه بسیاری از جنبه های این نظرات هنوز بحث برانگیزند . اما فروید بیشتر از هرکس دیگر باعث گردید در مورد نقش احساسات جنسی در رشد تفکر مجددی صورت گیرد.

هاولوک الیس یکی دیگر از افراد پر نفوذ درمورد دیدگاههای مطرح راجع به مسائل جنسی بود. الیس کتابها ومقالاتی به رشته تحریر درآورد که بر تمامی رفتارهای جنسی متداول در زندگی روزمره مردم متمرکز بودند او استمناء را بین مردان وزنان امری مشترک یافت و به عوض علل جسمانی در اختلالات جنسی بر علل روانشناختی تأکید ورزید وی معتقد بود که اکثر افراد و گروه به خاطر اینکه اذهانشان بیش از حد با داستان های رذیلانه راجع به جنایات وانحراف های  جنسی مشغول است امور جنسی را به عنوان امری پلید می نگرند الیس پیشنهاد کرد برای یافتن آن  چه در روابط جنسی معمول می گذرد بررسی های عینی انجام می گیرد این پیشنهاد مفید تا سالهای 1940 عملی نگشت .1

اختلال عملکرد جنسی :

عملکرد جنسی تحت تأثیر عوامل مختلف زیست شناختی – روان شناختی و جامعه شناختی – قرار دارد. اختلال یک یا چند مورد از زمینه های فوق سبب اختلال عملکرد جنسی خواهد شد. دوره های شدید اختلال عملکرد جنسی موجب بروز اضطراب عملکرد جنسی ممکن است از نوع مادام العمر و یا اكتسابی ( که پس از یک دوره عملکرد طبیعی رخ می دهند) و از نوع منتشر یا وضعیتی ( که محدود به یک شریک جنسی خاص یا وضعیت خاص است و پی آمد عوامل فیزیولوژیک – روان شناختی یا عوامل مرکب باشند .

در Dsm – Iv – IR -  تعریف اختلال عملکرد جنسی ( کثر کاری جنسی ) عبارت است از اختلال در چرخهای پاسخ جنسی یا درد هنگام مقاربت جنسی هفت دسته اساسی اختلالات عملکرد جنسی که در طبقه بندیDsm – Iv – IR -   ذکر شده اند عبارتند از :

1- اختلالات تمایل جنسی  2- اختلالات انگیختگی جنسی  3- اختلالات ارگاسمی                       4- اختلالات درد جنسی  5- اختلالات عملکرد جنسی ناشی ار بیماریهای عمومی طبی  6- اختلال عملکرد جنسی ناشی از مواد  7- اختلال عملکرد جنسی نا معین.

در طبقه بندی Dsm – Iv – IR -   مراحل چرخه ای پاسخ جنسی و عملکرد جنسی را نشان داده شده است .2

مراحل مشخصـات

1- تمایل : جدا از سایر تعاریف صرفا" یک حالت فیزیولوژیک است و نمایانگر -  انگیزه ها ساختها و شخصیت فرد می باشد با خیالپردازیهای جنسی و تمایل به داشتن ارتباط جنسی مشخص می شود .

2- انگیختگی - احساسات ذهنی لذت جنسی همراه با تغییرات – فیزیولوژیک – تمام پاسخ های فیزیرولوژیک که در مراحل برانگیختگی و کفه ای ماسترز و جانسون به آنها اشاره شده است در این مرحله مشاهده می شوند .

3 - اوج لذت جنسی – همراه با رها شدن تنش جنسی و انقباض موزون عضلات میان دو راه و اعضای تناسلی لگن

4 – فرونشینی – احساس آرامش عمومی – آسایش و شل شدن عضلات مردان تا مدتی به ارگاسم مقاومت نشان می دهند که این مدت با افزایش سن بیشتر می شود در حالیکه زنان می توانند چند ارگاسم داشته باشند بدون اینکه مقاومتی نسبت به آن نشان دهند .

1- تمایل – اختلال عملکرد : اختلال میل جنسی کم فعال – اختلال بیزاری جنسی – اختلال میل جنسی – کم فعال ناشی از یک بیماری طبی عمومی ( در مردان یا زنان ) اختلال عملکرد جنسی ناشی از مواد همراه با اختلال میل جنسی اختلال عملکرد

2- انگیختگی : اختلال انگیختگی جنسی مونث اختلال نعوظی مذکر ( ممکن است در مراحل 3 و 4 نیز رخ دهد) اختلال نعوظ مذکر ناشی از یک بیماری طبی عمومی – مقاربت دردناک ناشی از یک بیماری طبی عمومی ( مذکر یا مؤنث ) اختلال عملکرد جنسی ناشی از مصرف مواد همراه با اختلال انگیختگی

3 – ارگاسم – اختلال عملکرد – اختلال ارگاسم مؤنث – اختلال ارگاسم مذکر – انزال زودرس – سایر اختلالات عملکرد جنسی ناشی از یک بیمار طبی عمومی ( مذکر یا مؤنث ) اختلال عملکرد جنسی ناشی از مصرف مواد همراه اختلال ارگاسم

4 – فرونشینی – اختلال عملکرد – کج خلقی پس از مقاربت – سردرد پس از مقاربت

اختلال تمایل جنسی :

 اختلالات تمایل جنسی به دو طبقه تقسیم می شوند اختلال تمایل جنسی کم فعال که کمبود یا عدم وجود خیالپردازیهای جنسی و تمایل به فعالیت های جنسی مشخص می شود واختلال بیزاری جنسی که وجه مشخص آن بیزاری و اجتناب از تماس تناسلی با شریک جنسی یا استمناء به کمک وی است .

بیماران مبتلا به مشکلات تمایل ممکن است مهار تمایل به صورت دفاعی پر از محافظت درمقابل ترس های ناخودآگاه مربوط به مسائل جنسی  به کاربرند فقدان تمایل همچنین ممکن به دلیل اضطراب یا افسردگی مزمن یا استفاده از داروهای روانگردان و سایر داروهای مضعف CNS نیز رخ می دهد در میان مراجعین به درمانگاههای سکس درمانی فقدان تایل یکی از شایعترین مشکلات زوجهای ازدواج کرده است و زنان را بیش از مردان مبتلا می کند .

اختلال انگیختگی جنسی

 semual arousal disorder  در Dsm – Iv – Ir  اختلالات انگیختگی جنسی به دو گروه تقسیم شده اند .

اختلال انگیختگی جنسی زنان که مشخصه‌ی آن عدم توانایی کامل یا نقص در ایجاد یا حفظ پاسخ لغزنده سازی – تورم هنگام انگیختگی جنسی تا پایان عمل جنسی است این اختلال می تواند مداوم یا مراجعه باشد .

اختلال نعوظی مردان که مشخصه‌ی آن عدم توانایی کامل یا ناقص در ایجاد یا حفظ نعوظ تا تکمیل عمل جنسی است این اختلال هم می تواند مداوم یا راجعه باشد.

 زنان : شیوع اختلال انگیختگی جنسی زنان عموما" کمتر از میزان واقعی برآورد می شود در یک مطالعه برروی زوج هاي ازدواج کرده‌اي که به ظاهر شاد و راضی بودند 33درصد از زنان مشکل انگیختگی داشتند اشکال در حفظ حالت انگیختگی نیز می تواند نمایانگر تعارض ها روان شناختی مثل اضطراب – گناه و ترس یا تغییرات فیزیولوژیک باشد .

مردان : میزان شیوع اختلال نعوظی یا ناتوانی جنسی در مردان جوان 8 درصد تخمین زده می شود با این حال اولین تظاهر این اختلال ممکن درسال های بعدی زندگی رخ دهد .

اختلال ارگاسمی:

1- زنان : اختلال ارگاسمی جنسی مؤنث (آنور گاسمی) به معنای تأخیر یا فقدان مداوم و مکرر ارگاسم به دنبال یک مرحله ای طبیعی انگیختگی جنسی است نسبت تقریبی زنان متأهل بالای 35 سالی که هرگز ارگاسم را تجربه نکرده اند 5 درصد است عوامل روان شناختی مرتبط با ارگاسم مهار شده عبارتند از ترس از حامله شدن یا طرد بوسیله شریک جنسی – زناشویی

2- مردان : در اختلال ارگاسم جنسی مذکر ( ارگاسم مهار شده مردان در طی مقاربت انزال رخ نمی دهد و یا به سختی صورت می گیرد مهار مادام العمر ارگاسم مردان نشان آسیب شناسی روانی شدید تری است – مهار آتسابی انزال غالبا" به دلیل مشکلات بین فردی رخ می دهد شایعترین دلیل زیست شناختی برای این بیماران درمان با مهار کننده های بازجذب سروتونین است که موجب ارگاسم تأخیری می شوند.

3- انزال زود رس :  انزال زود رس شکایت اصلی 35 تا 40 مردانی است که به علت اختلالات جنسی تحت درمان قرار می گیرند در این حالت مرد به طور متناوب یا مداوم قبل از زمان مطلوب به ارگاسم و انزال دست می یابد این درمیان کسانی که تحصیلات آکادمیک دارند شایعتر از کسانی که تحصیلات کمتری دارند

بهترین پاسخ در زمان این اختلال هنگامی مشاهده می شود که از تکنیکهای رفتاری برای درمان استفاده شود.

 با این حال بعضی از مبتلایان به انزال زود رس ممکن است یک استعداد زیست شناختی برای این اختلال داشته باشند این افراد نسبت به تحریک سمپاتیک   حساس تر بوده و یازمان نهفتگی رفلکس عصب بولبو کاورنو در آنها کوتاهتر است این بیماران به درمان دارویی SSRI ها یا ضد افسردگی نیاز دارند.

اختلال درد جنسی :

واژینیسموس : واژینیسموس عبارتست انقباض غیر ارادی عضلات یک سوم خارجی مهبل که مانع دخول آلت تناسل مرد و انجام مقاربت می شود . در این نوع اختلال که بیشتر در گروههای بالای اجتماعی – اقتصادی قرار دارند.

2- مقاربت دردناک : عبارتست از درد تناسلی به صورد مداوم یا متناوب قبل، بعد و یا در ضمن مقاربت رخ می دهد.

درد مزمن لگن یکی از شایعترین شکایت های زنان است که سابقه تجاوز به عنف یا آزار جنسی در مردان ناشایع و معمولا" با یک مشکل طبی همراه می باشد .

اختلال عملکرد جنسی زنان بعضی از بیماری ها طبی بویژه بیماری های اندوکرینی همچون هیپوتیروئیدی – دیابت شیرین – و هیپروپرولاکتینی اولیه    می توانند بر توانایی ارگاسم زنان تأثیر بگذارند .1

اختلال عملکرد جنسی مردان

اختلال عملکرد جنسی مردان ، به عدم توانائی در رسیدن به رابطه رضایت بخش جنسی اطلاق می گردد. ممکن است ناشی از ناکافی بودن نعوظ ، اشکال در ریخته شدن مایع منی به مجرای پروستاتیک و یا اشکال در انزال باشد.

ناتوانی جنسی شامل انواع زیر است :

اشکال در نعوظ: به معنی عدم توانائی در ایجاد و حفظ نعوظ سفت بوده که امکان دخول به واژن و رابطه رضایت بخش جنسی را  نمیدهد.

انزال زودرس : به انزال کنترل نشده قبل یا مدت کوتاهی بعد از ورود آلت به واژن                    اطلاق می‌شود .

انزال دیررس: به انزال دیر رس اشاره دارد.

 انزال برگشتی : به معنی برگشت مایع منی به داخل مثانه در حین انزال بوده و ناشی از نارسایی مکانیسم گردن مثانه است .1

آمارها چه می گویند :

در بین سنین 40-70 سالگی ، در 52 درصد افراد به درجات مختلف اختلال نعوظ وجود دارد. 17 درصد این موارد خفیف ، 25 درصد متوسط و 10 درصد دیگر شدید است . با افزایش سن به خصوص موارد متوسط و شدید 2-3 برابر شایعتر می شوند . از عوامل مستعد کننده می توان به دیابت قندی ، بیماری قلبی ، فشار خون بالا و کمبود HDL ( مرتبط با چربی خون) اشاره کرد. عوامل روانی با پسیکولوژیک ( نظیر افسردگی خشم ...) نیز در اختلال عملکرد جنسی مؤثرند . انواع دیگر اختلال عملکرد جنسی که بسیار شایع هستند شامل انزال زود رس28 درصد فقدان تمایل جنسی 16 درصد واضطراب در هنگام نزدیکی 17 درصد  می باشد.

پاتوژنز:

 در نعوظ عوامل روانی ،عصبی ، هورمونی ، شریانی وریدی و سینوزوئیدی دخالت دارند . مواردی که بیش از یک عامل دارند و یا اینکه علل آنها بطور دقیق مشخص نمی باشد. تحت عنوان علل دیگر بحث شده اند .

اختلالات روانی :

تئوریهای اولیه اشکال نعوظ را به اضطراب نسبت میدادند .در دهه 1950 اعتقاد بر این بود که علت 90 درصد موارد اختلال نعوظ پسیکولوژیک است . امروزه با پیشرفت روشهای تشخیصی مشخص شده است که علت بیش از 50 درصد ناتوانائیهای جنسی ارگانیک است و این درصد در سنین بالاتر بیشتر است . پاتوژنز ناتوانی جنسی با منشأ روانی ناشناخته است. فعالیت بیش از حد سماپاتیک و مهار آزاد شدن نوروترانسمیترزها از فرضیه های مطرح شده هستند.

اختلالات عصبی :

ناتوانی جنسی به علت اختلالات نعوظ ممکن است ناشی از بیماری مغزی طناب نخاعی اعصاب کاورنوس و پودندال.. پایانه های انتهایی اعصاب و گیرنده ها  باشد . حدود 95درصد بیماران با ضایعه کامل نرون محرکه فوقانی توانائی نعوظ دارند. ولی فقط 25 درصد بیماران با ضایعه نرون محرکه تحتانی دارای نعوظ  می باشند . در 90 درصد ضایعات ناکامل نعوظ  حفظ می شود. بیماریهای اختلال عملکرد مغز... مثل سرطانها صرع حوادث عروق مغزی پارکینسون الزایمر اغلب باعث کاهش میل جنسی می شوند . اختلال نعوظ در این موارد دیده        نمی شود . اختلالات طناب نخاعی ( مانند اسپاینا بی فاید، فتق دیسک ، سیرنگومیلی ، تومور طناب نخاعی ، تابس دور سالیس ، بیماری ام اس ) راه های آوران و یا وابران را درگیر میکند. اختلال اعصاب ، کاورنو و پودندال ( آسیب مستقیم به اعصاب در تروما ، جراحی رایکال پروستاتکتومی و یا جراحی رکتوم ) راه های ارتباطی را قطع می کنند. نوروپاتی محیطی مانند آنچه که در دیابت قندی الکلیسم مزمن و یا کمبود ویتامین دیده می شود به پایانه های عصبی آسیب وارد کرده و باعث کاهش ناقلین شیمیایی می شود .

اختلالات هورمونی :

دیابت قندی شایعترین بیماری هورمونی است که با اختلال نعوظ همراه است . ناتوانی جنسی در دیابت جنسی در دیابت عمدتا به علت عروقی ، عصبی و روحی روانی است . کم کاری غدد جنسی در اثرسرطان های غده های مغزی ، درمان با استروژن یا ترکیبات ضد آندروژن و برداشتن بیضه ها ( ارکیکتومی ) برای سرطان پروستات ممکن است میلی جنسی و نعوظ های شبانه را مهار نماید. ناتوانی جنسی متعاقب پروکتین بالا ( مهار تمایلات جنسی ) پر کاری تیروئید ، کم کاری تیروئید سندروم کوشینگ و بیماری آدیسون ایجاد می شود.

اختلالات شریانی :

هنگامی که آلت تناسلی در حالت شل می باشد ، کمترین مقدار خون که فقط جهت رفع نیازهای متابولیک است وارد جسم غاری میشود و سطح گازهای خون در جسم غاری مشابه سطح آنها در خون وریدی است . پس از تحریک جنسی بطور ناگهانی مقدار زیادی خون شریانی وارد آرتریولهای متسع می شود . تا تماما سیستم سینوزوئیدی را باز کند و تعادل جدیدی در فشار ( حدود 100 میلی متر جیوه ) برقرار نماید ( نعوظ کامل )، در همین زمان برای حفظ نعوظ فقط مقادیر آستانه ای جریان خون وارد جسم غاری میشوند و آن را ترک میکنند. تنگ شدن مجرای شریانی بعلت سخت شدن جدار شریان منجر به افت شریان در شریان های کاورنوس و کاهش جریان خون شریانی می شود که قادر است فقط بخشی از سیستم  سینوزوئیدال را پر نماید و این فشار در جدار سیوزوئید ها جهت مسدود کردن ورید ها کافی نیست این نارسائی شریانی منجر به نعوظ ناقص یا عدم توانائی در حفظ نعوظ اولیه می شود.1

داروها و اختلالات جنسی :

این داروها باعث ناباروری موقتی میشوند: کتوکونازول – اسپیرینولاکتون – الکل سایمیتیدین- داروهای نشاط آور مثل ماری جوانا – هروئین – متارون – داروهایی که بعنوان شیمی درمانی ضد سرطان به حساب میاد.

اما یک دسته دیگر داروها هستند که روی مراحل جنسی اثر موقتی دارند ، یعنی هنگام نعوظ یا انزال دلخواه ایجاد اختلال میکنند تمامی داروهای ضد فشار خون ، متیل دوپا – کلونیدین رزرپین ، میل جنسی را کم میکنند. داروهای بتا بلوکر هم میل جنسی را کم میکنند . فنوتیازین ها ، بنزودیازپین ها، بابیتوراتها ناتوانی جنسی یعنی همان اختلال نعوظ و انزال میدن ...

ترکیبات حاوی هورمون های زنانه ، مثل استروژن و ترکیبات ضد هورمون های مردان هم ( مثل سایمیدین ، کتوکانازول ، سیپروترون استات ) باعث ناتوانی موقتی میشن... البته الکل و کشیدن سیگار اگر بطور مزمن مصرف بشن . خطر آسیب دائمی دستگاه تولید مثل را دارد .

بیماری سیستمیک و سایر اختلالات :

1- دیابت قندی :

ناتوانی جنسی در بیش از 25 درصد افراد جوان مبتلا به دیابت و 75 درصد بیماران مسن دیابتی دیده میشود . دیابت قندی روی سیستم عصبی و عروقی اختلال ایجاد میکند. بالا بودن قند خون اثری روی نعوظ ندارد.

2- بیمار کلیوی :

در 50 درصد بیمارانی که دیالیز می شوند ناتوانی جنسی ، دیده میشود که عوامل زیر در آن دخالت دارند : کاهش غلظت نستوستترون سرم ، نوروپانی دستگاه خودکار ، تسریع بیماریهای عروقی، مصرف داروهای مختلف ، بدتر شدن بیماری اولیه و استرس های روانی ، در یک مطالعه مشخص شد با پیوند کلیه ، ناتوانی    جنسی (potency) در 75 درصد بیماران بهبود می یابد .

3- سایر بیماریها :

بیماران مبتلا به آنژین صدری نارسائی قلبی و یا بیمارانی که از انفارکتوس قلبی جان سالم بدر برده اند بعلت اضطراب نارسائی شریانی و یا اثرات داروهای قلبی دچار ناتوانی جنسی می شوند . همچنین اضطراب عامل اصلی ناتوانی جنسی در بیماران مبتلا به آمفیزم شدید است . اگر چه بالا بودن فشار شریانی در بین بیمارانی که ناتوانی جنسی دارند شایع است ولی تحقیقات نشان داده ناتوانی جنسی در بیماران فشار خونی نسبت به گروه کنترل تنها کمی بیشتر                         بوده است .1

تشخیص و درمان :

بررسی بیماران باید شامل اخذ شرح حال دقیق معاینه فیزیکی مصاحبه با شریک جنسی انجام آزمایشات روتین نظیر شمارش خون کامل ادرار قند خون ناشتا کراتینین سرم سطح سرمی تستوسترون در صبح و غلظت پرولاکتین باشد . در بیمارانی که علائم بیماری پروستات دارند بررسی ترشحات لازم است

ناتوانی جنسی روانی ( پسیکوژن ) :

شروع ناگهانی ناتوانی جنسی ، اختلال عملکرد جنسی ( مثل داشتن نعوظ مناسب با یک شریک جنسی و نعوظ ضعیف یا سایر شرکای جنسی ، یا نعوظ طبیعی شبانه علیرغم اختلال نعوظ در روز... همگی یافته هایی به نفع ناتوانی جنسی با منشاء روانی است . با بررسی فعالیت نعوظ شبانه ( NPT) .. بطور طبیعی باید هر 5-3 نعوظ در هر شب وجود داشته باشد . . که هریک بین 35-25 دقیقه بطول بکشد . وجود داشته باشد )، میتوان در افتراق اختلال نعوظ پسیکوژن (NPT طبیعی است ) و اختلال نعوظ ارگانیک ( NTP غیر طبیعی است ) افتراق قائل شد . تست تزریق داخل کاور نوس (با یا بدون ترحیک جنسی )..در اثبات تشخیص اختلال جنسی پسیکوژن کمک کننده است . اگر اختلال عصبی و یا هورمونی موجود باشد ایجاد نعوظ کامل بعد از تزریق ، فویا به نفع اختلال نعوظ پسیکوژن است .

درمان ناتوانی جنسی با منشاء روانی :

از لحاظ تئوری درمان ارجح ناتوانی جنسی با منشاء روانی ( سایکوتراپی ) است . درمان فردی با روش سایکوآنالیز ( که بر تئوری فروید استوار است و معتقد است اختلال نعوظ ناشی از ترس ناخودآگاه بوده که در کمپلکس ادیپوس متمرکز     است )، درمان سایکودینامیک .. رفتار درمانی آموزش فیدبک و درمان با هیپنوتیزم از سایر روشهای درمانی است . اگر بیماراز روان درمانی خود داری کرده و یا بعد از چند جلسه بهبودی مشخصی پیدا نکند.. میتوان اقدام به درمان جایگزینی کرده که شامل استفاده ازدستگاه واکیوم تزریق داخل جسم غاری و یا تجویز داخل مجرائی مواد گشاد کننده عروقی .. پروتزهای آلت است . اخیرا" داروی مهار کنند فسفو دی استراز بنام  ویاگرا  یا    silendefil... که در درمان ناتوانی  جنسی پسیکوژن خیلی مؤثر است .. 84 درصد بهبود داشته اند و 70 درصد موفق به مقاربت شده اند ( در برابر 29 درصد و 26 درصد بهبودی با دارونما ). امروزه این دارو جهت غربالگری تشخیصی به منظور رد ناتوانی جنسی پسیکوژن کاربرد پیدا کرده است .

 ناتوانی جنسی با منشاء عصبی :

بطور ایده ال باید تمام سیستم عصبی را به عنوان یک مجموعه مورد معاینه قرار دارد . در بررسی ها باید توجه خاصی به عملکرد سیستم عصبی خودکار، سوماتیم اعصاب ساکرال ( خاجی ) مبذول داشت . که دراین میان بررسی کنترل ادرار مدفوع وضعیت اسفنکتر ها وحس دستگاه تناسلی اهمیت ویژه ای دارد . سابقه دیابت ، مصرف مزمن الکل ، تروما ، مولتیپل اسکلروزیس حائز اهمیت است . معاینه باید شامل بررسی عملکرد حرکتی حسی و سوماتیک و اجزای آوران و وابران دستگاه خودکار باشد چنانچه متخصص ارولوژی وسائل مورد نیاز این معاینات را ندارد باید با یک متخصص مغز واعصاب مشاوره نماید .

بررسی عملکرد حسی و حرکتی سوماتیک :

 در بررسی میزان اختلال عصب دور سال می توان از biothesiometry استفاده کرد زیرا از بین رفتن حس ارتعاش یکی از اولین نشانه های نروپاتی محیطی دیابتیک است .

بررسی اجزای آوران و وابران دستگاه خودکار :

روش های متعدد بررسی عملکرد اعصاب خودکار عبارتند از :

1-  تغییرات ضربان قلب در حین تنفس عمیق که بیانگر رفلکس غیر طبیعی قلبی است و علامت زودرس نوروپاتی دستگاه خودکار است .

2-   رفلکس پاسخ مردمک به نور

3-   سیستومتری با آزمایش بتانکول و ثبت فشار مجرا

4-   رفلکس بولبوکارورنوس جهت تحریک مجرای پروستاتیک ..

این روشها غیر مستقیم هستند ، بررسی دستگاه عصبی مرکزی :تست  NPT یاpenile tumescence nocturnal  به همراه EMG و EEG انجام میشود. تست غیر طبیعی NPT ، ضایعه دستگاه عصبی مرکزی را مطرح می نماید.

درمان ناتوانی جنسی با منشاء عصبی :

درمان ناتوانی جنسی توروژنیک به شدت بیماری و عوامل همراه بستگی دارد . بیماران مبتلا به ضایعات خالص عصبی را می توان با دستگاه واکیوم ، و ازودیلاتاتورهای تزریقی و یا خوراکی و یا پروتز آلت درمان نمود. داروی جدید خوراکی بنام ویاگرا در بیماران مبتلا به آسیب نخاعی کاملا" مؤثر بوده است و 83 درصد بهتر در توانایی جنسی و 59 درصد مقاربت موفق داشته اند. از آنجایی که بیماران مبتلا به ناتوانی جنسی عصبی ، پاسخ شدیدتری به مواد وازودیلاتاتور تزریقی می دهند ، باید شروع درمان با مقادیرکم دارو باشد تا نعوظ کمتراز یک ساعت ایجاد شود . در صورت استفاده از حلقه تنگ کننده آلت ، حلقه حتما" 30 دقیقه بعد برداشته شود .

ناتوانی جنسی با منشاء هورمونی :

بررسی شامل گرفتن شرح حال دقیق معاینه عمومی و بررسی محور هیپوتالاموس – هیپوفیز – گناد و بررسی کار تیروئید و آدرنال و بررسی وجود دیابت قندی ، سابقه شیمی درمانی ، رادیو تراپی ، تماس با سموم الکل و داروها یا نارسایی کلیه می باشد. در معاینه فیزیکی باید توجه خاص به نشانه های کم کاری غدد جنسی مردانه ( بیضه های کوچک آتروفیک از بین رفتن موی صورت و بدن و ژنیکوماستی ) و علائم خواجگی ( موهای کم ناحیه صورت ژنیتالیا زیر بغل دستگاه تناسلی کودکانه وصدای زیر ) معطوف شود . آزمایش ها شامل اندازه گیری غلظت تستوسترون ، پرولاکتین است . در بیمارانی که پرولاکتین بالا دارند باید آزمایش تکرار شود درصورت بالا بودن مجدد با شک به تومورهیپوفیز به متخصص غدد ارجاع داده شود . بیمارانی که سطح تستوسترون آنها در صبح پائین است باید بصورت مکرر LH و FSH بالا باشد علت ناتوانی جنسی نارسائی اولیه بیضه است . نارسایی بیضه را می توان با تجویز تستوسترون زیر زبانی خوراکی یا عضلانی درمان کرد . تزریق تستوسترون داخل عضلانی با دوز 200mg هر 2 تا 3 هفته بعلت اثرات سمی ترکیبات خوراکی یا زیر زبانی روی کبد توصیه می گردد. در بیماران مبتلا به کم کاری هپوفیز ازhcg می توان به منظور تحریک ترشح تستوسترون از بیضه استفاده کرد . در سرطان هیپوفیز که پرولاکتین زیاد ترشح میکند درمان با بروموکریپتین یا عمل جراحی توانایی جنسی را به بیمار باز میگرداند .

ناتوانی جنسی شریانی :

به جز موارد ناشی از تروما ، بیماریهای شریانی معمولا" سیستمیک بوده و اعضای مختلف بدن را درگیر میکند. وجود سابقه بیماری عروق محیطی ، لنگیدن متناوب و تغییرات آتروفیک اندام ها یافته هایی به نفع درگیری احتمالی شریانها آلت هستند .

معاینات فیزیکی باید شامل لمس شرائین کاروتید براکیال فمورال و شریان دورسال آلت باشد . اندازه گیری فشار خون آلت به عنوان یک آزمایش غربالگری به منظور بررسی ضایعات شریانی آلت تناسلی معرفی شده است . نسبت فشار خون شریان به آلت به فشارخون سیستولیک شریان براکیال ، اندکس فشار آلتی – برکیال (PBI) نامیده می شود و شاخص خوبی برای بررسی بیماریهای شریانی است .

نسبت کمتر از 0،6 قویا" نشان دهنده ناتوانی جنسی با منشاء شریانی است .   (PBI) از طریق داپلر با موج پیوسته بررسی و اندازه گیری می شود . باید توجه داشت که (PBI) طبیعی بیانگر جریان طبیعی ومناسب آلت نمی باشد . زیرا این اندازه گیری در حالت شل نشانه جریان خون در حالت نعوظ نمی باشد برای این منظورمی توان داپلر را در زمانی که مواد وازو اکتیو داخل جسم غاری تزریق شده است انجام داد . سونوگرافی توأم با داپلر بسیار دقیق تر از (PBI) بوده و غیر تهاجمی است . آرتریوگرافی شرائین پودندال یا ایلیاک داخلی در موارد انتخابی صدمات لگن یا در بیماران جوانی که مشکوک به بیماری شریانی ایزوله هستند اندیکاسیون دارد . تنگی یا انسداد منفرد شریانهای خارج آلت ، جهت ترمیم جراحی مناسب است .

درمان ناتوانی جنسی با منشاء شریانی :

بیمارانی که اختلال عروقی خفیف یا متوسط دارند.. معمولا" با درمانهای غیر جراحی نظیر مهارکننده های فسفودی استراز خوراکی ، واکیوم ، تزریق مواد وازواکتیو داخل کورپوس کاورنوس پاسخ میدهند. درمورد بیماری شریانی شدید معمولا" نیاز به روشهای جراحی بازگشایی عروق ( revascularization) و پروتز وجود دارد . ویاگرا یک مهار کننده فسفو دی استراز 5 خوراکی است که اثر شل کننده NO را تشدید می کند . در خلال فعالیت جنسی NO از طریق اعصاب NANC در عضلات صاف آزاد میشود. این حالت موجب شل شدن عضلات کورپوس کاورنوس و تجمع خون در سینوزوئید ها و درنهایت نعوظ   می گردد. فسفودی استراز باعث تجزیه cgmp می گردد و توسط ویاگرا مهار میشود . باید توجه داشت در صورت                  فقدان تحریک جنسی این دارو تأثیری در ایجاد نعوظ  ندارد . پاسخ کلینیکی به دارو وابسته به دوز است .

نعوظ در 63 درصد بیماران با دوز 25 میلی گرم دیده میشود و در 82 درصد بیماران با دوز 100 میلی گرم بهبودی نشان می دهند. عوارض جانبی خفیف تا متوسط و شامل سردرد 16 درصد فلاشینگ 10 درصد فیس پیسی 7 درصد و اختلال بینایی 3 درصد است .لازم به ذکر است که این عوارض نیز وابسته به دوز هستند . مصرف این دارو در بیماران قلبی باید با احتیاط صورت گیرد . دوز درمانی در شروع 50 میلی گرم یک ساعت قبل از فعالیت جنسی است . این دارو در کبد متابولیزه می شود. بیمارانی که ترکیبات نیترات مصرف می کنند نباید از این دارو استفاده کنند.

داروهایی که داخل مجرا استعمال میشود نیز کاربرد خوبی داشته اند. ALPROSTADIL داخل مجرائی (MUSE) بطور مستقیم از مجرا جذب شده وبه کوپوس کاورنوس میرسد . شایعترین عوارض آن شامل درد آلت تناسلی 11 درصد سوزش مجرای ادرار 7 درصد است . انسیدانس فیبروز ( خم شدن آلت تناسلی ندول پلاک بیرونی ) حدود 4/1 درصد است .  دراغلب موارد بیماران عوارض جانبی  خفیف است از آنجائیکه این دارو امبریوتوکسیک است لازم است در مواردی که همسر بیمار حامله است از کاندوم استفاده شود .

تزریق مواد وازواکتیودر داخل جسم غاری نیز یک درمان مناسب است . مواد وازواکتیو شامل پاپاورین به تنهایی یا همراهبا فنتولامین و پروستاگلاندین بوده و باعث اتساع طولانی مدت شرائین می شوند. حتی بسیاری از بیماران به دنبال تزریقات مکرر وضعیت همودیناکیک بهتری پیدا کرده و بدون دارو نیز نعوظ خوبی داشته اند. عوارض این داروها شامل اکیوز محل تزریق ، گیجی ، فیبروز و پریاپیسم است .

ناتوانی جنسی با منشاء وریدی ( کاورنوسال) :

سابقه تورم سریع یا نعوظ ناقص به ویژه در مردان جوان قویا" نارسایی وریدی را مطرح میکند. اگرچه نارسائی شریانی نیز علائم مشابهی را ایجاد میکند . گیجی، برافروختگی صورت و یا افت فشار خون سیستمیک متعاقب تزریق وازو دیلاناتورها ممکن است ناشی ازنوروپاتی دستگاه اتونوم ویا نشت وسیع خون ورید باشد . تأیید تشخیص با کاورنورومتری ضروری است . به منظور مقاصد علمی استفاده از سرعت detumescence در حین انجام آزمایش تزریق و تحریک توأم (CIS) جهت تشخیص ناتوانی جنسی با منشاء وریدی توصیه شده است . پس از تزریق 30 میلی گرم پاپا ورین یا 10 میکروگرم بروستاگلاندین E 1 در داخل جسم غاری و تحریک دستی ناحیه ژنیتال detumescence در عرض 5 دقیقه برای نارسائی مکانیسم انسداد وریدی جنبه تشخیصی دارد . شایعترین بیماری عضله کاورنوس ، فیبروز پس از پریاپیسم و جایگزینی موضعی با پلاک های فیبروتیک در بیماری بیرونی است .

درمان ناتوانی جنسی با منشاء وریدی :

در بیماران مبتلا به لیک وریدی خفیف ، ویاگرا ، آلپروستادیل داخل مجرایی ، وسیله ایجاد کننده خلاء (vacium device) با تزریق مواد گشاد کننده عروق در داخل جسم غاری برای ایجاد نعوظ مناسب کافی است . درمان جراحی فقط برای بیمارانی که به درمانهای کمتر تهاجمی پاسخ نمی دهند مورد استفاده قرار میگیرد. بنابراین برای تمام بیماران قبل از تصمیم جهت عمل جراحی ، اقدام به انجام روشهای کمتر تهاجمی نیر استفاده از واکیوم یا تزریق داروهای گشاد کننده عروق، توصیه می شود و درمان جراحی در بیمارانی که به درمان فوق جواب ندهند یا آن را نپذیرند انجام می شود.

اختلال عملکرد جنسی مؤثر بر ارگاسم انزال و emission :

سمپاتکتومی دوطرفه در سطح L2، در 40 درصد موارد منجر به اختلال در عملکرد انزال در بیماران می شود. لنفادنکتومی دوطرفه ، خلف صفاقی با درصد بالاتری از اختلالات emission  همراه است . انزال رتروگراید معمولا" نتیجه اختلال عملکرد اسفنکتر داخلی یا گردن مثانه است که معمولا" به دنبال جراحی خارج کردن پروستات ، مصرف داروهای آلفا بلوکر و نوروپاتی های سیستم اتونوم ( دیابت ) دیده می شود. Emissionو انزال موفقیت آمیز بدون ارگاسم ، در برخی از بیماران مبتلا به ضایعات نخاعی دیده می شود. اگر بررسی میکروسکوپی وجود اسپرم را در داخل ادرار مثانه بعد از یک انزال خشک تأیید کند... تشخیص انزار رتروگراید مطرح می شود ولی اگر اثری از اسپرم وجود نداشته باشد نارسایی emission مطرح می گردد .

درمان اختلال عملکرد جنسی مؤثر بر ارگاسم انزال و emission  :

قطع مصرف داروهای آلفا بلوکر در برخی از بیماران مبتلا به نارسائی emission یا انزال رترو گراید منجر به درمان می شود. داروهای سمپاتومیمتیک نظر افدرین یا ترکیبی از کلر فنیرامین مالئات و فنیل پرو پانول آمین هیدروکلراید، با موفقیت در انزال رتروگراید مورد استفاده قرار گرفته اند .

 ایجاد انزال از طریق تحریک الکتریکی ( electroejaculation) بوسیله پروب رکتال جهت برخی بیماران دچار ضایعات نخاعی بکار می رود . استفاده از مشاوره روانپزشکی در اشخاصی که نمی توانند به ارگاسم و انزال برسند واستفاده از روش حساسیت زدائی ، روش فشار دادن استفاده از بی حس کننده موضعی یا کاندوم که حساسیت گلنس و فرنولوم را کاهش می دهد جهت درمان انزال زودرس بکار می روند . اخیرا" ازمهار کننده های باز جذب                          سروتونین  ( فلوکسیتین سرترالین کلومپرامین ) نیز جهت درمان انزال زود رس با موفقیت استفاده شده است.

اختلالات جنسي مردان در دوره ي بارداري همسران :

تمايلات جنسي يك بعد لاينفك از ابعاد مختلف زندگي انسان ويكي از جنبه‌هاي  سلامت فرد است. تمايلات جنسي بيان كامل وبي نظيري از خويشتن فرد است وشامل مراحل فيزيولوژيكي، رواني- اجتماعي، تكامل جنسي وپاسخ جنسي مي‌باشد. اختلالات فعاليت جنسي به هر علتي كه ايجاد شود داراي پيامدهاي منفي بسياري است. تحقيقات نشان مي‌دهد كه اختلالات جنسي ارتباط تنگاتنگي با مشكلات اجتماعي از قبيل جرائم، تجاوزات جنسي، بيماري‌هاي رواني وطلاق دارد. چه بسا زوج‌هايي كه داراي اختلال جنسي بوده وخود از تأثير نارسايي برمشكلات زندگي زناشويي ونقش آن در ايجاد ارتباط ضعيف، اعتماد به نفس پايين وافسردگي درخود وهمسرشان غافل بوده‌اند. عصبي بودن، بروز دردهاي زير دل وكمردردها، ناتوانايي در تمركز فكري وحتي ناتوانايي در انجام امور روزمره نيز از ديگر عواقب عدم موفقيت در ارضاي غريزه‌ي جنسي است، درحالي كه عملكرد جنسي مطلوب عاملي براي تحكيم بنياد خانواده و پايه‌اي براي به دست آوردن و تثبيت يك فرهنگ استوار است. بارداري يكي از حساس ترين دوره‌هاي زندگي زنان است وروابط جنسي وزناشويي در اثر تغييرات فيزيكي وروان شناختي متعدد  دوران بارداري دست خوش تغيير مي‌شود. بارداري مي‌تواند هم باعث عميق‌ترشدن روابط واز طرف ديگر باعث گسستگي روابط زناشويي شود. خشونت در روابط اغلب در بارداري شروع شده يا بدتر مي‌شود؛ زيرا زنان باردار ازسكس خود داري مي‌كنند. بيشتر مردان معتقد هستند كه مقاربت باعث صدمه به بارداراي وعفونت مي‌شود. به همين خاطر احساس گناه مي‌كنند وهمين امر موجب كاهش ميل جنسي ونرسيدن به مرحله‌ي ارگاسم مي‌شود. اين نگرش به هيچ وجه  صحت ندارد. به نظرپژوهشگرها، عقايد نادرست ومنفي درمورد فعالييت جنسي دردوران بارداري  باعث اختلال جنسي در مردها مي‌‌شود. دراين مورد مشاوره وآموزش جنسي از طرف پزشكان وماماها نقش بسزايي دارد. 1

اختلال عملكرد جنسي در مردان دچار ضايعات طناب نخاعي

اختلال عملكرد جنسي يكي از شايعترين عوارض ناشي از ضايعات طناب نخاعي است اما مي‌تواند به دنبال بيماريهاي دژنراتيو ومادرزادي نيز ايجاد گردد. درآمريكا 250000 نفر به ضايعات طناب نخاعي مبتلا مي‌باشند. ودراين ميان هر ساله 10000 نفر دراثر ضايعات حاد تروماتيك به طناب نخاعي فوت مي‌كنند. بيشترين مبتلايان به صدمات طناب نخاعي رامردان زير بيست وپنج سال تشكيل مي‌دهند. در بيماران مبتلا به صدمات طناب نخاعي علاوه برفلج مشكلات مربوط به مثانه وروده وتغيير عملكرد جنسي نيز وجود دارد. اختلال عملكرد جنسي در مبتلايان به ضايعات طناب نخاعي مي‌تواند بركيفيت زندگي فرد اثرات منفي گذارد. كه مي‌تواند به دليل ايجاد اختلال در ارتباط وصميميت در زندگي زناشويي باشد.

ضايعه طناب نخاعي بواسطه تأثير برفاكتورهاي فيزيولوژيكي( اختلال در سيستم عروقي – عصبي – اندوكريني ) وسايكولوژيكي( كاهش اعتماد به نفس وتغيير در تصوير ذهني از خود) مي‌تواند اثرات منفي برعملكرد جنسي فرد گذارد. محل، وسعت وشدت ضايعه برميزان اختلال در عملكرد جنسي تأثير دارد. دو ناحيه T10L – 2 وS 2- S 4 در طناب نخاعي بيشترين اثر را بر روي عملكرد جنسي مي‌گذارند.  درآسيب به منطقه S 2S – 4 اختلال در اركشن رفلكسي كه عملي غير ارادي است ايجاد مي‌گردد. اركشن دراين افراد بيشتر به صورت اركشن سايكولوژيك مي‌باشد. آسيب به منطقه  10T L – 2 سبب اختلال در اركشن سايكولوژيك مي‌گردد. واين افراد بيشتر به كمك اركشن رفلكسي تحريك مي‌گردند. (5)شايعترين نوع اختلال عملكرد جنسي درمردان ( SCI ) اختلال درنعوظ ED وانزال ِEJ است (ED) . ناتواني در دستيابي به ايجاد وحفظ يك اركشن مناسب جهت دستيابي به يك مقاربت جنسي مناسب به منظور رفع نياز جنسي هر دو طرف است. دومين اختلال مهم درمردان مبتلا به (  SCI ) اختلال در انزال است. ميزان توانايي دستيابي به انزال به محل و وسعت آسيب نورولوژيك بستگي دارد. در آسيبهاي كامل تنها در حدود 2% ودرآسيبهاي ناقص درحدود 32% دستيابي به انزال صورت مي‌گيرد. انزال رتروگراد ونيز دفع قطره مني انواعي ديگر در انزال مي‌باشند كه دراين بيماران ديده مي‌شود (6).

80 درصد بيماران مبتلا به(SCI) مردان سنين باروري هستند. 18 درصد از اين مردان با مشكل نازايي روبرو هستند. كاهش كيفيت اسپرم سبب اختلال در باروري مي‌گردد.(7) . مطالعات نشان مي‌دهد در مردان مبتلا به (SCI) اسپرم با تعداد كافي توليد مي‌شود اما ميزان تحرك اسپرم 20% كمتر از افراد عادي است كه اين حالت ربطي به سن وتعداد انزال ومحل صدمه ندارد. دماي اسكروتوم در مبتلايان به ( SCI) 2,1 درجه سانتيگراد بالاتر ازافراد عادي است. ازساير دلايل مطرح شده در زمينه نازايي اين بيماران كاهش دفعات انزال است. هرچه دفعات انزال بيشتر شود ميزان اختلال در اسپرم نيز كمتر مي‌شود(8).

كاهش FSH – LH  ازديگر دلايل اختلال در اسپرم محسوب مي‌شود. 40 درصد از مبتلايان به (SCI) دچار هايپوگوناديسم هايپوتروفيك هستتند. تغيير در پلاسماي مني به دليل تغيير در ترشحات پروستات نيز در كاهش كيفيت اسپرم نقش دارد. كاهش شطح فروكتوز و آلبومين وگلوتاميك اگزالات ترانس آميناز وافزايش آنتي ژنهاي ضد اسپرم وكلرايد سيتوكينها سبب تغيير در پلاسماي مني واختلال در باروري مي‌گردد . امروزه باكمك روشهايي مانند تزريق اسپرم داخل رحمي وتزريق اسپرم داخل سيتوپلاسم اووسيت به ميزان 33  تا 80 درصد شانس پدر شدن دراين بيماران افزايش مي‌يابد(9).

تأثير (  SCI) برازدواج :

مطالعات حاكي ار آنست كه افراد مبتلا به( SCI ) بيشتر از جمعيت عمومي طلاق مي‌گيرند وكمتر ازدواج مي‌كنند. تا8 – 48% طلاق درمواردي كه ازدواج قبل ازآسيب انجام گرفته باشد ديده شده است . وجود ناتواني جسمي ظاهري درزنان (SCI) مهمترين عامل كاهش ازدواج درميان آنهامحسوب مي‌شود. همسران مردان مبتلابه (SCI) استرس بالايي را زمينه‌هاي جسمي- عاطفي تحمل مي‌كنند به دليل اينكه بخش اعظمي از بار مراقبتي بردوش همسران اين بيماران مي‌ا‌فتد. تأثير(SCI) برازدواجهايي كه قبل ازآسيب انجام گرفته باشد شديدتر از زماني است كه ازدواج بعداز(SCI) انجام گرفته باشد. بنابراين حمايت اززنان جهت حفظ زندگي جنسي ضروري به نظر مي‌رسد. مردان جوان مبتلا به(SCI) نيز مشكلات زيادي در زمينه ازدواج تجربه مي‌كنند. مردان مجرد چنين تصور مي‌كنند كه جذابيتي براي جلب همسر راندارند واين تفكر گاه سبب دوري فرد ازجامعه وكناره‌گيري از موقعيتهاي شغلي واجتماعي وارتباطي مي‌شود. گاهي ديده ‌مي‌شودكه مردان دچار (SCI) تنها به دنبال زنان با معلوليت ونشسته برروي ويلچر مي‌گردند. واگر در برخورد با خانمي قرار بگيرند كه به او علاقه‌اي ندارد آنرا به پاي (SCI) ومعلوليت خود مي‌گذاند(14 ).1

علل مؤثر در بروز اختلال عملكرد جنسي در مبتلايان به: (SCI)

افسردگي يكي از علل تأثير گذار براختلال عملكرد جنسي است. 60 درصد افراد (SCI) دچار افسردگي هستند و20 تا 25 درصد آنها از افسردگي شديد رنج مي‌برند.اين افسردگي احتمال بروز خوكشي در اين بيماران افزايش مي‌دهد بطوريكه 3,11 -3,7 درصد از مرگها در اين بيماران به اين دليل اختصاص مي‌يابد(15).

خستگي وافسردگي ودرد واسترس برتمايلات جنسي اثر منفي دارد. بايد توجه داشت كه حتي به طور عكس اختلال عملكرد جنسي مي‌تواند نشانه اي از افسردگي باشد. در افرادي كه دوره كودكي دچار (SCI) مي‌باشنداسپاسيته وعفونتهاي ادراي وزخمهاي فشاري مي‌تواند اثر منفي برعملكرد جنسي گذارد. ديس رفلكسي اتونوميك از جمله وضعيتهاي تهديد كننده زندگي است كه درافراد( SCI) كه دچار صدمه در منطقه T5 وبالاتر شده اند رخ مي‌دهد وباعث برافروختگي صورت واحتقان بيني وتغييرات بينايي حين عمل جنسي مي‌گردد(16).

اختلال در دفع مثانه وروده نيز از علل مهم عدم تمايل ويا اختلال در انجام عمل جنسي محسوب مي‌شود(1).

درمانها :

سايلد نافيل يكي از اولين مداخلاتي است كه در درمان erection  dysfunction   در درمان مردان(SCI) انجام مي‌گيرد. اين دارو مهار كننده فسفر دياستر از – 5 است كه با افزايش جريان خون پنيس به بهبود erectiion   كمك مي‌كند(17).

استفاده ازاين دارو دركساني كه به حملات آنژين دچار مي‌شوند و يا تحت درمان با نيتراتها هستند توصيه نمي‌گردد. برافروختگي وسردرد واختلالات بينايي وديسپپسي از عوارض جانبي اين دارو محسوب مي‌شود(18) .

 تزريق الپروستاديل وپاپاورين وفنتولامين به داخل اجسام غاري به مدت يك تا دو ساعت سبب ايجاد يك erection مناسب ميگردد. اين روش تنها توسط پزشك اورولوژيست تجويز مي‌گيرد ونبايد بيش از يكبار در هفته انجام شود. در افراد تتراپلژي جهت اجراي اين روش به كمك نياز دارد. از معايب كاربرد آن مي‌توان به پرياپيسم وفيبروزآلت ودرد محل تزريق واكيموز اشاره نمود(19).

 واكيومها با كشيدن خون به داخل اجسام غاري به كمك يك روش غير تهاجمي سبب ايجاد وحفظ erection مي‌شود. استفاده روتين وار ازبين اين روش به تنهايي توصيه نمي‌شود وبهتر است كه در كنار ساير روشهااستفاده شود در افراد دتتراپلژي به كمك براي اجراي اين روش نياز است. ازعوارض اين روش مي‌توان تحريك پوست رانام برد (20).

ايمپلنتهاي آلت در واقع زماني به كار مي‌رود كه ساير روشها مفيد نباشد ويابه سيستم عروقي يابافت آلت آسيب وارد شده باشد . اين روشي تهاجمي براي حفظ عملكرد جنسي است(6). انجام مشاوره با زن وشوهر جهت بهبود مسائل ارتباطي نيز از راهكارهاي مفيد دراين زمينه مي‌باشد. به طور مثال زنان اغلب به جنبه‌هاي رواني و رومانتيك وعاطفي جنسي بيشتر اهميت مي‌دهند. به مردان دچار ضايعات طناب نخاعي توصيه مي‌شود تا خود رابه اين بعد در زنان نزديكتر نمايند چرا كه حتي در برخي از زنان رهايي از يك  مقاربت طولاني يكي از بخشهاي مهم ارتباط جنسي در آنها محسوب مي شود گاهي همسران مردان (SCI) چنين تصور مي‌كنند كه توانايي شروع وايجاد تحريك جنسي رادرهمسرشان ندارند واين خود مسبب بسياري از اختلافات برسر مسائل  زناشويي مي‌گردد وبنابراين توجه به جنبه هاي جسمي و رواني وعاطفي ارتباط جنسي مي‌‌تواند در ايجاد رضايت جنسي در طرفين كمك نمايد(13). مطالعات الكساندر(1993) نشان داد تنها 22 درصد از افراد دچار ضايعه نخاعي تحت مشاوره جنسي قرار مي‌گيرند(6).1

منابع:

چكيده روانپزشكي باليني- بنيامين سادوك - ويرجينيا سادوك- ترجمه نصرت الله پور افكاري 

انتشارات آزاده- چاپ دوم بهار 1383

تمايلات ورفتارهاي جنسي انسان- تأليف دكتر بهنام اوحدي بامقدمه ويرايش دكتر محسن معروف –  دكتر خليل مؤمني-  دكتر بهمن آستانه- دكتر بيژن اوحدي- انتشارات ارجمند                 چاپ دوم فروردين 1383

آدرس اينترنتي   

WWW.aftab.com

WWW.Aftab.ir

سايت پزشكان بدون رمز  WWW.pezeshk.us

دانشنامه رشد  roshd.com WWW.danshname

1 – www.aftab.com

1 – www.aftab.com

1 – www,aftab.com

1 – www.aftab.com

1 – www.pezeshk.us

1 – www.daneshname.roshd.com